30-daagse: zet het winterse weertype in december door?

30-daagse: zet het winterse weertype in december door?

Johnny Willemsen
Johnny Willemsen
Johnny Willemsen 27 november 2023 12:30 uur
Laatste update: 27 november 2023 12:46 uur
Het is eind november en er is al dagelijks kans op sneeuw? Of dit aanhoudt in december lees je in deze 30-daagse.

Sneeuw, gladheid, vorst. Het zijn woorden die je deze dagen tegenkomt in ons weerbericht Nederland. Winterweer eind november is zeker niet heel uitzonderlijk, maar het is wel aanmerkelijk kouder dan normaal. De komende dagen liggen de maxima tussen 1 en 5 graden en komt het ’s nachts regelmatig tot lichte vorst. Maxima van een graad of 8 en minima rond 3 graden zijn gebruikelijk eind november.

Van NAO- naar NAO+

De weerkaart van vandaag heeft een lagedrukgebied precies boven Nederland en dit laag bepaalt het weer voor grote delen in Europa. Boven de Atlantische Oceaan is de luchtdruk tijdelijk relatief hoog. Het ‘regime’ is dus momenteel ATR. Later in de week wordt het regime NAO- en wordt het zeer nat in Franrijk, Portugal, Spanje en Italië. Op termijn is de kans groot op een NAO+ regime.

Bij het bepalen van het heersende weerregime in Europa wordt gekeken naar vijf opties:

1. NAO+

2. NAO-

3. Block

4. ATR

5. Geen duidelijk regime

 

De Noord-Atlantische Oscillatie (NAO) is het luchtdrukverschil tussen IJsland en omstreken en de regio rond de Azoren. In een gemiddelde situatie is de luchtdruk nabij IJsland aanmerkelijk lager dan bij de Azoren en hierdoor is de stroming hiertussen westelijk. Met deze stroming worden depressies naar Europa gestuurd. NAO+ is een versterkte situatie. Dus het verschil is groter dan gebruikelijk en de stroming sterker. In de winter levert NAO+ zacht en nat weer op in onze omgeving. In de zomer is het bij een positieve NAO relatief koel. Bij NAO- worden lagedrukgebieden minder makkelijk naar onze omgeving gestuurd. Vaak heeft Zuid-Europa dan met meer wisselvallig weer te maken en is het bij ons rustiger met vaker een wind vanaf het continent. Bij een geblokkeerd ‘block’ patroon is sprake van een hogedrukgebied boven Noord- en of Centraal-Europa. Dit levert bij ons relatief droog weer op. In de winter is het dan kouder dan normaal en in de zomer juist vaak warmer dan normaal. Geblokkeerde patronen kunnen soms wekenlang aanhouden. ATR staat voor Atlantic Ridge. Een langgerekte rug van hoge druk over de Noord-Atlantische Oceaan. Dit levert voor Nederland vaak een noord(west)enwind op en in de zomer is het dan relatief koel. In de winter kan het guur winterweer opleveren met (natte) sneeuwbuien. Alle patronen die niet in duidelijk in één van deze vier vallen noemen we ‘no regime’.


Van koud naar zacht

De weerkaarten die de afwijking van de wekelijkse gemiddelde temperatuur t.o.v. gebruikelijk aangeven geven de tendens heel duidelijk weer. Hieronder de kaarten voor deze week (linksboven), de week 4-11 december (rechtsboven), de week van 11-18 december (linksonder) en de week van 18-25 december (rechtsonder). Duidelijk is de tendens te zien: van fors kouder dan gebruikelijk naar in vrijwel heel Europa zachter dan gebruikelijk.

Grote kans op natte decembermaand

Een NAO+ regime geeft een in december relatief zacht weer en een grote kans op meer neerslag dan gebruikelijk. Dit zien we ook terug in de neerslagkaarten voor de periode 11 tot 25 december. December is gemiddeld overigens al een relatief natte maand met verspreid over het land circa 87 mm aan neerslag.

Kans op witte kerst verkeken?

In de aanloop van kerst is het gemiddeld waarschijnlijk dus zachter en natter dan gebruikelijk. Toch is hiermee de kans op een witte kerst nog niet helemaal verkeken. We kunnen hoogstens zeggen dat de kans nog iets kleiner is dan de statistische kans op een witte kerst en die ligt voor Midden-Nederland al op slechts 6 à 7 procent.


Omslagfoto: Anne-Marie van Iersel

Files en vertragingen