Daar komt de winter: Sneeuw en vorst in Nederland

Alfred Snoek
Alfred Snoek 4 februari 2021 15:03 uur
Laatste update: 4 februari 2021 15:52 uur
Dit weekend krijgen we met een heuse winterinval te maken. Een actieve storing gaat samen met koude lucht uit het oosten voor vorst met sneeuw en ijzel zorgen.

Weermodellen zijn het in grote lijnen eens

Eerder deze week werd al duidelijk dat een winterinval zeer goed mogelijk zou zijn komend weekend. Het belangrijkste Europese model berekende veel sneeuw in een groot deel van Nederland. Het Amerikaanse model was op dat moment duidelijk meer behouden en dat noopte mij om toch nog enige nuance in de weersverwachting aan te brengen. Inmiddels zitten de weermodellen op één lijn en gaat het nu enkel nog om de details.

Onze eerste prognose. Cijfers kunnen nog veranderen en gebieden kunnen nog best schuiven door nieuwe inzichten.

Het is nu vooral de vraag, hoeveel sneeuw gaat er precies vallen en in welk deel van het land is er enige tijd ook kans op ijzel. Grootschalig zijn de modellen het wel met elkaar eens, maar dit soort details worden waarschijnlijk pas op het laatste moment echt duidelijk.

De winterinval van 2021

Zaterdag en zondag zien we een depressie vanuit Noord-Spanje via Frankrijk naar België trekken. Aan de noordzijde van het lagedrukgebied steekt een oostelijke stroming op die koude lucht aanvoert vanuit Noordoost-Europa. Met het lagedrukgebied komt ook een dik pakket bewolking mee waaruit boven Frankrijk en België regen valt. Zaterdag steekt er al een oostenwind op. Toch ligt de temperatuur tijdens de middag nog (ruim) boven nul met misschien wel 6 of 7 graden in het uiterste zuiden van het land. In Groningen schommelt de temperatuur rond het vriespunt. In de loop van de dag komt vanuit het zuiden een regengebied opzetten vanuit het zuiden.

Sneeuw en ijzel

Naarmate de neerslagzone boven Nederland komt en verder naar het noorden trekt gaat de regen over in sneeuw. Dit gebeurt ergens in de loop van zaterdagmiddag/avond in het midden van het land. In de avond valt er in de noordelijke helft van het land sneeuw terwijl in de zuidelijke provincies regen valt. In de nacht zal op uitgebreide schaal sneeuw vallen, maar in de zuidelijke provincies valt nog veelal regen. Bij een tot iets onder nul dalende temperatuur zal dit uiteindelijk ijzel worden. Zondagochtend kan het dan ook in het zuiden van het land op sommige plaatsen echt bijzonder glad zijn door een dikke ijslaag op de wegen.

De pluim voor het zuiden. Ook koud maar wel een dag later. Na regen op zaterdag volgt in de nacht naar zondag ijzel. Overdag volgt dan ook hier de overgang naar sneeuw.

De pluim voor het noorden. IJsdagen en strenge tot misschien wel zeer strenge vorst.

IJskoude oostenwind

De sneeuwval in de noordelijke provincies gaat zaterdagavond ook gepaard met een forse oostenwind. In combinatie met de paar graden vorst leidt dit tot lage gevoelstemperaturen van -8 tot -13 graden. Maar veel belangrijker, de sneeuw die valt zal verstuiven en zo kunnen zich in de loop van de nacht sneeuwduinen gaan vormen. Voor gladheidbestrijders een lastige situatie want wegen stuiven soms na de passage van de strooi- en veegwagen weer vrijwel direct dicht. Alleen in het uiterste zuiden staat beduidend minder wind.

Omdat de neerslagzone een soort van stagneert boven ons land kan de hoeveelheid sneeuw flink oplopen, maar ook de hoeveelheid ijzel. Pas in de loop van zondag wordt het vanuit het zuiden wat droger. Er is dan in sommige regio’s ten noorden van de grote rivieren waarschijnlijk 10 tot 15 cm sneeuw gevallen en zelfs nog meer sneeuw is op basis van de huidige computerberekeningen niet uit te sluiten.

Aanhoudende vorst; ijsdagen

Winterswijk. Foto: Jacob Doornheim

De temperatuur zal in de loop van zaterdagavond vanuit het noordoosten onder het vriespunt duiken. De kou breidt zich langzaam uit en een groot deel van het land vriest het. Mogelijk dat de vorst nog niet in de zuidelijke helft van Limburg weet door te dringen op zondag, maar maandag is ook daar de temperatuur tot onder nul gezakt is de verwachting.

In de nieuwe week breidt vorst zich verder uit over het land. Er volgen dan een aantal ijsdagen. Boven het sneeuwdek kan het ook streng gaan vriezen en misschien komt het wel tot een regionale koudegolf. (Vijf ijsdagen op rij waarvan drie met strenge vorst.)

Door de aanhoudende vorst komt natuurlijk de vraag; kunnen we schaatsen? Gezien de kou die er volgende week aankomt is dat zeker een optie. Wel is het de grote vraag hoe het ijs er tegen die tijd bij ligt. De sneeuwval van zondag kan op sommige plaatsen ook al in het koude water zich ophopen en zo een dikke korrelige brei vormen waar vervolgens moeilijk op te schaatsen valt. Indien het water na de sneeuwval pas bevriest, kan zich in de loop van de week een mooie dikke ijslaag vormen. Zeker als de oostenwind wat gas terug neemt. In dat geval kan er in de loop van de week op steeds meer plaatsen geschaatst worden. 

Kijk hier voor de winterpluim van jouw regio.

Winterweer en COVID-19

Winterweer nodigt uit om naar buiten te gaan en dat is mooi want naar buiten gaan is gezond, ook tijdens de huidige pandemie. Doe het wel met gezond verstand en hou je aan de RIVM richtlijnen, ookal is dat soms lastig. Dus houdt altijd 1,5m afstand en probeer drukke plekken te vermijden.

En blijf je juist binnen met dit weer omdat je niet zo een winterliefhebber bent dan is het wel verstandig om je huis iedere dag tien minuten goed te ventileren. 

Deel:

Files en vertragingen