Ben Lankamp

Perseiden redelijk tot goed te zien

12 augustus 2017 07:39 uur (bijgewerkt: 12 augustus 2017 13:04 uur)
Dit weekend passeert de jaarlijkse meteorenzwerm Perseïden. Er zijn waarschijnlijk genoeg opklaringen om de vallende sterren goed te kunnen zien, maar wolken zijn er ook. Het beste moment om te kijken is zondagavond laat.

Wat zijn de Perseïden?

Een vallende ster. Foto: Chris Schuil

De Perseïden zijn waarschijnlijk de meest bekende meteorenzwerm, zowel doordat dit een van de rijkste zwermen van het noordelijk halfrond is als door het feit dat het maximum van de zwerm bij ons in de zomervakantie plaatsvindt.

De bron van de Perseïden is de komeet 109P/Swift-Tuttle met een periode van 133 jaar, en rond de perihelia van 1862 en 1992 werd een verhoogde activiteit van de meteoren waargenomen. De meteoroïden die de Perseïden veroorzaken bevinden zich voornamelijk net buiten de baan van de Aarde om de Zon, zodat de Aarde net langs de hoofdmoot beweegt. 

Iedere 12 jaar brengt de planeet Jupiter een aantal meteoroïden uit hun baan, waardoor ze in de aardbaan terecht komen en er verhoogde activiteit te zien is. Dit gebeurde voor het laatst in 2004, en een verhoogde activiteit doordat de Aarde door een verdicht komeetspoor trekt is mogelijk in 2016, 2017 en 2018. Dit jaar hebben we dus geluk!

Beste kijkkansen zijn zondagavond laat

Het hoogtepunt van de meteorenzwerm Perseïden valt in de nacht naar zondag, om 2.00 uur. Onder ideale omstandigheden zijn er van deze zwerm zo'n 85 meteoren per uur te verwachten. Maar het tijdstip van het maximum is al een eindje in de nacht, om ca. 6.20 uur komt de zon alweer op.

De zichtbaarheid van de meteoren wordt daarnaast beperkt door de maan, die vanaf ca. 23.20 uur op zaterdagavond tot ca. 11.30 uur op zondagochtend boven de horizon staat. De maanschijf is namelijk nog behoorlijk fel, ongeveer 65% ten opzichte van volle maan. Op 15 augustus is het laatste kwartier en 21 augustus is het nieuwe maan.

Het beste moment om Perseïden waar te nemen is daarom zondagavond laat, rond 23:45 uur. Dat is ongeveer 22 uur na het moment van het maximum, wat niet ideaal is voor een zwerm met een korte piek als deze. Hierdoor zijn zeker 35% minder meteoren te zien dan in het meest gunstige geval. Er zullen naar schatting ongeveer 44 meteoren per uur te zien zijn, inclusief de meteoren van andere zwermen en 'sporadische' meteoren.

Waar en hoe kan je de vallende sterren goed zien?

Veel opklaringen, maar ook nog wolken (de donkere plekken) zondagavond laat.

Op de Wadden en in het noordoosten van het land zijn de omstandigheden waarschijnlijk het best. Daar is veel minder 'lichtvervuiling' van steden en dorpen. In dit deel van het land is het bovendien grotendeels helder op zondagavond en in de nacht naar maandag. In het zuiden is een grotere kans op verspreid wat wolkenvelden. Daar moet je dus meer geluk hebben.

Hoe kan je de vallende sterren zien? Kijk richting het noordoosten en lichtjes omhoog. De Perseïden verschijnen aan de noordoostelijke hemel, maar zijn tamelijk laag te zien, ongeveer 32 graden boven de horizon (dat is ongeveer op 1/3de tussen de horizon en loodrecht boven je hoofd).

Met dank aan: hemel.waarnemen.com

Files en vertragingen