Wat is het verschil tussen weer en klimaat

Raymond Klaassen
Raymond Klaassen 15 juli 2020 12:15 uur
Laatste update: 18 juli 2020 21:18 uur
Een koudere periode of kouderecord, het is vaak een reden voor mensen ons een bericht sturen dat het wel allemaal meevalt met de opwarming van de aarde.

Zo werkt het natuurlijk niet. Een koude dag is niet het moment dat de opwarming van de aarde stopt. Toch maakt zo een koude dag of kouderecord een hoop reacties los en die kunnen heftig zijn en soms ook erg onbeleefd.

De opwarming van de aarde wordt gemeten op basis van klimaatgegevens.  Een koude dag is of week valt onder weer. Weer en klimaat zijn twee verschillende dingen. Meteorologen zijn bezig met het weer. We beleven het weer van dag tot dag. Klimatologen zijn bezig met het klimaat, dit is het gemiddelde weer over een langere periode. Als het klimaat verandert, verandert het gemiddelde weer, maar er blijven altijd uitschieters, naar boven en naar beneden.

Klimaatverandering is een trend in het weer

De opwarming van het klimaat is een geleidelijk proces (die volgens de laatste gegevens wel steeds sneller verloopt). Als we naar willekeurige data kijken over een lange periode dan zien we een lijn met pieken en dalen (markante punten). Als we specifiek naar temperaturen kijken dan zien we de laatste decennia meer pieken dan dalen. Wanneer we in deze data een trendlijn tekenen dan gaat die omhoog. Gemiddeld genomen wordt het dus warmer, ook al is er soms een kouderecord.

De afwijking van de globale gemiddelde temperatuur per jaar. Zwart zijn de markante punten. Rood is de trendlijn. We zien dat de afwijking steeds groter wordt de laatste 40 jaar.

Klimaat moet je niet van dag tot dag bekijken

Bij Weerplaza krijgen we na een koude dag of een verwachting met koud weer snel opmerkingen. "Is de opwarming gestopt?" Ik probeer het dan wel eens op een andere manier uit te leggen. Stel u heeft een zoon of een dochter die op school altijd goede cijfers haalt (klimaat). 'Mijn kind is een goede leerling', zegt u dan. Maar dan komt de zoon of dochter thuis met een 3 voor Duits. Dat kan een keer gebeuren, misschien is er iets voorgevallen waardoor de concentratie tijdens de toets niet volledig was. Maar is uw kind dan direct een slechte leerling? Nee toch, het was een slechte dag (weer).

In ons vakgebied gebruiken ook wel de volgende beeldspraak: Het weer is je humeur, het klimaat is je persoonlijkheid.  Een voorbeeld: je bent een opgeruimd mens en staat vrolijk in het leven. Op een ochtend kom je bij je auto die in het parkeervak blijkt te zijn aangereden en flink in de prak ligt. Geen briefje onder de ruitenwisser met sorry of een telefoonnummer, helemaal niets. Geloof me, voor de meeste mensen is dit een behoorlijke aanslag op het humeur en misschien heb je er wel een paar dagen last van. Maar verandert dit ook je persoonlijkheid? Nee toch? En zo is het ook met een kouderecord dat af en toe gebroken wordt. Het verandert niets aan de opwarming van het klimaat die momenteel gaande is.

Voorlopig gaat de opwarming door

Half juli heeft de Wereld Meteorologische Organisatie een nieuw jaarlijks rapport uitgebracht waarin de verwachting voor de komende 5 jaar wordt beschreven. In die verwachting staat dat de wereldtemperatuur de komende vijf jaar 0,9 - 1,6 graden boven de pre-industriële waarde ligt. 

Ondertussen is 2020 nog steeds op weg om globaal het warmste of een na warmste jaar te worden. 

Deel:

Files en vertragingen