Krijgen we na een droge en zonnige lente een bewolkte en natte zomer?

Wilfred Janssen
Wilfred Janssen 6 juni 2020 14:52 uur
De lente was extreem zonnig en droog, de eerste dagen van de zomer bewolkt en nat. Is de trend gezet, of kunnen we alsnog een zonnige droge zomer verwachten?

Mooie lente, slechte zomer?

Afgelopen lente alles behalve een gebrek aan zonneschijn. Betekent dit een sombere zomer dit jaar? Foto: Jan Boneschansker.

We horen het vaak veel mensen zeggen: "De lente had vaak prachtig weer, dan zal het in de zomer wel drie keer niks worden". Je zou zeggen dat wanneer veel mensen dit zeggen, ergens ook wel een kern van waarheid te vinden moet zijn. We hebben het uitgezocht: krijgen we na een droog en zonnig voorjaar vaker een bewolkte en natte zomer?

Voor dit onderzoekje hebben we voor De Bilt alle meteorologische lentes en zomers vanaf 1906 tot en met 2019 in hetzelfde jaar met elkaar vergeleken; waren ze natter en zonniger dan normaal, of andersom? Omdat in de loop der jaren het klimaat in ons land verandert, zijn de data ook gecorrigeerd met een voortschrijdend 30-jarig gemiddelde. 

Temperatuur is buiten beschouwing gelaten, omdat veel mensen mooi weer als zonnig en droog ervaren. Ongeacht de temperatuur.

Natte(re) zomer na droge lente kwam het vaakst voor

Een natte zomer na een droge lente? Elke combinatie komt min of meer even vaak voor.

In de 114 onderzochte jaren was in bijna een derde van de gevallen (ongeveer 29%) een (te) droge meteorologische lente gevolgd door een natte(re) zomer. Een droge lente én droge zomer in hetzelfde jaar kwam met ongeveer 19% (22 keer) het minst vaak voor. De kans op een (te) natte zomer na een (te) natte lente is ongeveer 26% en de kans op een droge zomer na een natte lente is ongeveer 25%.

Kortom, wanneer een lente (te) droog verloopt, is de kans op een relatief natte zomer iets groter dan een (te) droge zomer. Echter komt het in bijna de helft van de gevallen voor dat het ene seizoen te droog en het andere seizoen te nat verloopt. Dit zegt meer iets over het feit dat in ons land langdurige droogtes of juist langdurig natte perioden onwaarschijnlijker zijn dan afgewisseld natte en droge periodes. Wanneer we alle lentes en zomers wat neerslagafwijking tegen elkaar wegzetten, blijkt dat het één chaos van punten is rond het midden, een duidelijk verband is er dus zeker niet.

Hoe zit het met zonneschijn?

Ook met zonneschijn geen duidelijk aantoonbaar verband. Wel is duidelijk dat de combinatie van zonnige lentes én zonnige zomers het vaakst voorkomt. Een sombere lente gevolgd door een zonnige zomer is het minst vaak voorgekomen.

Wat zonneschijn betreft zijn de resultaten niet heel veel anders dan die bij neerslag. Een extreem zonnige lente geeft geen garanties op een sombere zomer of andersom. In een kwart van alle jaren tussen 1906 en 2019 verliepen zowel de zomer als lente in hetzelfde jaar aan de sombere kant. De combinatie die het minst vaak voorkwam was die van de sombere lente gevolgd door een zonnige zomer (ongeveer 18% van de gevallen). Het vaakst, in ongeveer 33% van de gevallen, verliepen zowel de lente als zomer zonniger dan normaal.

Net als bij neerslag is bij zonneschijn ook geen duidelijk aantoonbaar verband te ontdekken als het gaat om de opeenvolging van tegenovergestelde seizoenen; dus somber gevolgd door zonnig of andersom.

Waar komt de gedachte vandaan?

Sinds het jaar 2000 is de lente vaak veel droger dan de klimatologische norm dan de zomer. De zomer is ook regelmatig te droog geweest, maar de afwijking was dan vaak minder groot dan in de voorafgaande lente.

Aangezien veel mensen denken dat een mooie lente altijd wordt gevolgd door een mindere zomer, of andersom, zou je denken dat er ergens een verband moet zitten. Dit komt waarschijnlijk door de laatste pakweg 20 jaar.

Wat deze eeuw wel het geval is geweest is dat een positieve afwijking in zonneschijnduur in de lentes vaak groter was dan in de zomers. Lentes waren dus vaker veel te zonnig, de zomers lagen vaak iets dichter tegen de normaal. Sinds het jaar 2000 was de lente in 14 gevallen relatief droger dan de daaropvolgende zomers. Slechts 6 keer was het andersom.

Op basis van alle jaren in het verleden is er dus geen aantoonbaar verband tussen een mooiere lente en slechtere zomers, maar we kunnen ons heel goed voorstellen dat de laatste jaren dit beeld zowel cijfer- als gevoelsmatig toch wat is veranderd.

Deel:

Files en vertragingen