Winterse week met sneeuwkansen!

Winterse week met sneeuwkansen!

Wouter van Bernebeek
Wouter van Bernebeek
Wouter van Bernebeek 14 januari 2024 10:31 uur
Laatste update: 14 januari 2024 14:26 uur
Er is opnieuw een koude periode op komst, maar die ziet er anders uit dan vorige week. Vooral in het binnenland ontstaan er meerdere sneeuwkansen.

Maandag: actieve sneeuwbuien

De week gaat meteen licht winters van start. Met een stevige noordwestenwind wordt koude lucht afkomstig uit het noorden van Noorwegen aangevoerd, maar deze luchtsoort is op zijn route over de Noordzee wel redelijk opgewarmd. Op grotere hoogte daalt de temperatuur maandag echter alsnog naar ongeveer -10 graden (op 850 hPa / ~1,5 km) en dat zorgt hoofdzakelijk voor winterse neerslag bij buien. Eventuele sneeuw blijft in verschillende regio's zeker niet liggen. De wind is namelijk aanlandig zoals we dat noemen en dat zorgt voor relatief hoge temperaturen nabij het aardoppervlak. Hoe verder bij zee vandaan, hoe groter de kans op een sneeuwlaagje maandagochtend. Dan moeten we denken aan het zuiden en oosten van ons land: vooral de Veluwe, Brabant en Limburg kunnen regionaal best even wit kleuren. Wanneer een treintje met buien voor langere tijd sneeuwval zorgt, is 1-3 cm mogelijk en zeer plaatselijk kan dat zelfs even aandikken naar 3-5 cm. We zien verschillende weermodellen met dergelijke signalen komen. Uiteraard is daarbij kans op gladheid.

Verwachte sneeuwdek voor maandag rond de middag, volgens weermodel Harmonie (run 14 jan/06z)

Ook daar zal eventuele sneeuw overigens niet lang blijven liggen, want maandagmiddag wordt het +1 graad in Limburg tot 4 graden aan zee. Alleen het heuvelland van Limburg (alle gebieden boven de 200 meter hoogte) mogen een ijsdag tegemoet zien. Daar blijft het dus de hele dag vriezen en zal  een sneeuwlaagje moeiteloos standhouden... of zelfs steeds verder aangroeien.

Dinsdagmorgen nieuwe buien

Een tweede 'trog', een ander woord voor buienstoring, passeert waarschijnlijk dinsdagochtend ons land. Aangezien de temperatuur dan beduidend lager ligt en op veel plaatsen iets onder nul schommelt, kan dit regionaal droge sneeuw opleveren. Met name landinwaarts is dan in meer regio's een laagje sneeuw van enkele centimeters mogelijk. Uiteraard levert ook deze situatie potentiële gladheid op. In het westen en noordwesten vriest het waarschijnlijk niet, maar ook daar gaan buien met het oog op de koude bovenlucht gewoon gepaard met hagel of sneeuw. In de loop van dinsdagmiddag wordt het dan overwegend droog en breekt de zon vaker door. Dan dooit het licht met maxima rond 1 graad in Limburg (opnieuw ijsdag in het heuvelland) tot ruim 3 graden op de Wadden.

Verwachte neerslag voor dinsdagochtend, volgend weermodel Icon-D2 (run 14 jan/06z)

Volgende sneeuwkans op woensdag

Vervolgens komt een interessante weersituatie voor woensdag in beeld. Er wordt in sommige media al een tijdlang geschreven en gesproken over deze sneeuwkans en de superlatieven zijn niet van de lucht geweest. Hierover hebben we gisteren een uitgebreid artikel gemaakt. Daarmee is natuurlijk nog niet gezegd dat er geen sneeuw meer kan komen in eigen land. Feit is namelijk dat die sneeuwstoring gewoon door West-Europa gaat trekken en eveneens dat dat dichtbij ons land kan gebeuren. De onzekerheid is echter uitermate groot en er zijn natuurlijk nog drie dagen te gaan. We zien met de laatste inzichten wel dat de berekeningen langzaam weer wat meer noordwaarts verschuiven.

Pluim voor het sneeuwdek in Limburg (run 14 jan/00z). Let op: dit is alleen een 100% droge sneeuwfractie! Nattere sneeuw wordt niet weergegeven, dus grote kans dat er iets meer valt

De situatie is woensdag als volgt. Een scherpe grens tussen koude en zachte lucht komt van Noord-Frankrijk naar de Ardennen te liggen; dit noemen we ook wel een 'luchtmassagrens'. Het front gaat gepaard met langdurig en veel neerslag. Nederland ligt aan de koude noordzijde van dit gebied en aan onze kant valt neerslag dus grotendeels als sneeuw. Tot hoe noordelijk het sneeuwgebied woensdag uiteindelijk reikt is momenteel eigenlijk nog niet te zeggen. We zagen de afgelopen twee dagen het traject van de verwachte sneeuw steeds verder zuidwaarts uitkomen in de weerkaarten, maar momenteel is die trend bij veel berekeningen juist weer wat meer noordelijk gericht. Het is verleidelijk om momenteel een grove middenweg tussen de meeste weermodellen aan te houden. Een koerswijziging van grofweg 100 of 150 kilometer is daarbij zeker nog mogelijk.

We zien voor woensdag het Duitse en Amerikaanse weermodel in elk geval uitkomen met sneeuwval voor Limburg en delen van Brabant en zelfs het rivierengebied. Daar zou het dan tot een sneeuwlaag kunnen komen van een aantal centimeters, maar hoeveel exact blijft wellicht tot het laatste moment onduidelijk. Het Europese weermodel ligt iets zuidelijker en laat alleen de zuidelijke helft van Limburg serieus in de sneeuw terecht komen. Absolute zwaartepunt van deze sneeuwval ligt in de meeste berekeningen wel structureel zuid van ons land. Zo kan in de Ardennen en de Eifel best wel eens 15-25 cm verse sneeuw gaan vallen, maar ook die zone schuift nog wat heen en weer. Dat zijn hoeveelheden die we binnen de Nederlandse grenzen niet direct mogen verwachten. Verder ligt er net zuid van het sneeuwgebied, tegen de warme lucht, een zone waar verrassend veel ijzel wordt berekend. Dat lijkt sowieso aan Nederland voorbij te gaan. Op de kaarten hieronder de verwachte sneeuwzone volgens weermodel GFS en Icon, ofwel twee van de meest noordelijke scenario's.

In de rest van Nederland lijkt de neerslagkans woensdag duidelijk kleiner te blijven. Natuurlijk: er zit nog onzekerheid in de verwachting, maar als we naar het ensemble kijken van ECMWF (dat zijn alle 52 berekeningen binnen dat model), zien we dat slechts 4% met sneeuwval van betekenis komt voor bijvoorbeeld de provincie Utrecht. Gisteren was dat trouwens 0%, dus helemaal uitgesloten kunnen we dit ook niet. Maar de kans op vrijwel droog weer is groot. In het noordelijk kustgebied vallen tegelijkertijd enkele winterse buien en daar kan het lokaal wel wit worden door sneeuw. Erg lang blijft dat niet liggen, want na die buien stijgt het kwik weer naar 1 of 2 graden boven nul.

Daarna meer zon en koud

Vanaf donderdag houdt de kans op een enkele sneeuwbui (en dus gladheid) aan, maar de buien worden wel steeds minder talrijk. Zodoende krijgen we de zon vaker te zien en dat levert vooral veel koudere nachten op. Het weer krijgt dan sterke gelijkenissen met vorige week. Overdag schommelt de temperatuur iets boven nul; in de nacht en ochtend vriest het regionaal licht en in het binnenland soms ook matig. We moeten denken aan minima tussen -3 en -7 graden. Mocht er echter een sneeuwdek tot stand komen, dan wordt het boven die sneeuw potentieel natuurlijk veel kouder. Dat signaal zien we ook terug in de temperatuurpluim voor het zuidoosten: verschillende berekeningen komen daarin zelfs met strenge vorst later deze week. Maar dan moet er dus wel een aaneengesloten sneeuwdek ontstaan in de dagen ervoor. Afwachten.

Zit schaatsen er dan opnieuw in? Nou, dat zou op ondergelopen weilanden en schaatsbanen zomaar weer kunnen. Het water is na afgelopen week behoorlijk afgekoeld (sterker nog: op veel watertjes ligt nu zelfs nog ijs) en de groei komt er langzaam dus weer in. Natuurlijk moet er dan geen sneeuw over het ijs vallen. Dat werkt namelijk als een soort warme deken en dan zal het ijs juist heel slecht worden van kwaliteit. Voor winterliefhebbers onder ons is er wel alvast een advies: geniet van komende week, want daarna lijkt het echt voorlopig gedaan met de kou.

Speel deze video af

Files en vertragingen